De Spreekhoorn, school voor speciaal onderwijs aan kinderen met communicatieve en auditieve beperkingen,
Stichting Onderwijs voor Slechthorenden en Spraakgebrekkigen
Leeuwerik 3
4872 PH Etten-Leur
Adres hoofdgebouw:
Dirk Hartogstraat 10, 4812 GE Breda.
telefoon: 076-5212352
fax: 076-5142325
Adres locatie Tilburg:
Visitandinenstraat 3
5042 CS Tilburg
telefoon: 013-4639008
Organisatiemodel
De Spreekhoorn is te groot om in één grote algemene schoolvergadering te vergaderen. De algemene schoolvergadering is getrapt georganiseerd.
Het onderwijzend en onderwijsondersteunend personeel is in vier overleggroepen opgedeeld. Elke overleggroep heeft een teamleider. De teamleiders ( m.u.v. de coördinator Civiele Dienst) vormen samen met de directie het managementteam.
Naast deze vier overleggroepen zijn er op De Spreekhoorn nog de administratie als onderdeel van de Onderwijs Ondersteunende Staf (O.O.S.), de civiele dienst en de Commissie voor de Begeleiding (CvB). Zij worden elk door één van de directieleden vertegenwoordigd in het MT-overleg.
Het organigram van De Spreekhoorn ziet er schematisch als volgt uit:
De organisatie van het onderwijs
In de visie op taalonderwijs heeft De Spreekhoorn aangegeven dat het leren op basis vangesprek, geleid zelfontdekkend leren en reflectie, in het hele onderwijsprogramma centraal staat. De consequentie van deze visie op onderwijs is dat leerprocessen voor een aanzienlijk deel, gezamenlijk met anderen, in dialoog plaatsvinden. De visie van De Spreekhoorn op leerlingenzorg vindt zijn oorsprong in dit uitgangspunt. De school wil uitgaan van groepsonderwijs gericht op het realiseren van vooraf vastgestelde groepsdoelen.
Dit vraagt om zo homogeen mogelijke groepen wat betreft de taalontwikkeling.
Bij de samenstelling van groepen is daarom in eerste instantie het taalbegripniveau bepalend. Een aantal factoren kan van invloed zijn om van dit criterium af te wijken zoals de aard van de leerling-populatie in de klas (bijv. aantal ASS leerlingen in de klas) en de kleinschaligheid op de nevenvestiging. Deze verschillen vragen om een aangepaste pedagogische en/of didactisch benadering. De school streeft naar een werkwijze waarbij het handelen van personeelsleden tijdens groepsactiviteiten afgestemd is op de verschillen in mogelijkheden tussen leerlingen.
Daarnaast kan de individuele hulpvraag van leerlingen leiden tot een noodzakelijke
differentiatie t.a.v. het leerstofaanbod en/of de pedagogisch- didactische benadering.
Bij het onderwijs aan 4- tot 7- jarigen lopen de vak- en vormingsgebieden in elkaar over. De ontwikkelingsgebieden zijn de spraaktaalontwikkeling, de motorische ontwikkeling ,de sociaal/emotionele ontwikkeling, de persoonlijkheidsontwikkeling, de cognitieve ontwikkeling en de muzische ontwikkeling. We benaderen het kind in deze fase in zijn totaliteit. Er zijn veel open leersituaties, waarbij de mondelinge taalvaardigheid centraal staat.
Vanuit de ervaringen van het kind, dagen we het kind uit om spelenderwijs vooruit te komen in zijn ontwikkeling en we proberen hierbij zoveel mogelijk rekening te houden met de capaciteiten en de emotionele ontwikkeling van het kind. We proberen het kind zoveel mogelijk ontdekkend bezig te laten zijn door de materialen aan te bieden die antwoord geven op de vragen van het kind. We hebben een ordening aangebracht in de vorm van projectmatig onderwijs. Binnen ieder project komen alle leervoorwaardelijke aspecten aan de orde. Daarnaast wordt er ook veel aandacht besteed aan werkhouding, zelfstandigheid, zelfredzaamheid, taakbesef, luisterhouding etc. In alle kleutergroepen is steeds ter ondersteuning een klassenassistent. In de aanvangsgroepen zitten kinderen van wie de leeftijd overeenkomt met de leerlingen in groep 3 van de basisschool (6- tot en met 7 jarigen).
Vanuit de ervaringen van het kind, dagen we het kind uit om spelenderwijs vooruit te komen in zijn ontwikkeling en we proberen hierbij zoveel mogelijk rekening te houden met de capaciteiten en de emotionele ontwikkeling van het kind. We proberen het kind zoveel mogelijk ontdekkend bezig te laten zijn door de materialen aan te bieden die antwoord geven op de vragen van het kind. We hebben een ordening aangebracht in de vorm van projectmatig onderwijs. Binnen ieder project komen alle leervoorwaardelijke aspecten aan de orde. Daarnaast wordt er ook veel aandacht besteed aan werkhouding, zelfstandigheid, zelfredzaamheid, taakbesef, luisterhouding etc. In alle kleutergroepen is steeds ter ondersteuning een klassenassistent. In de aanvangsgroepen zitten kinderen van wie de leeftijd overeenkomt met de leerlingen in groep 3 van de basisschool (6- tot en met 7 jarigen).
Op De Spreekhoorn spreken wij liever van een aanvangsgroep in verband met het volgende: in een aanvangsgroep wordt een begin gemaakt met het aanvankelijk lezen. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van de geïntegreerde taal-leesmethode:Veilig leren lezen. Deze methode bestaat uit twaalf kernen.
In de vervolgaanvangsgroepen zitten kinderen van wie de leeftijd overeenkomt met leerlingen in groep 4 van de basisschool ( 7-8 jarigen). Op De Spreekhoorn spreken we liever van vervolgaanvangsgroep, omdat de laatste vier kernen van de methode Veilig leren lezen als vervolg op de eerste acht kernen in de aanvangsgroepen, in de vervolgaanvangsgroepen aan bod komen. Op een basisschool die bovenstaande methode ook gebruikt, komen alle twaalf kernen in groep 3 al aan bod. Ditzelfde geldt ook voor het aanvankelijk rekenen voor wat betreft de methode Pluspunt. Na Veilig leren lezen wordt gestart met thema 4 of 5 van de taalmethode Taaltrapeze. Voor het technisch lezen wordt de methode Leeslijn ingezet.
In het onderwijsprogramma van de middenbouwgroepen (8- tot en met 10- jarigen) en de
bovenbouwgroepen ( 11- tot en met 12/13-jarigen) worden zoveel mogelijk de kerndoelen van het basisonderwijs voor de verschillende vakgebieden (o.a. lezen, rekenen, wereldoriëntatie en verkeer) nagestreefd. Ook in de bovenbouw blijft er specifieke aandacht voor communicatie en het leren van taal, spreken en lezen.
Vanaf het schooljaar 2008-2009 is De Spreekhoorn gestart in de bovenbouw met het inzetten van digitale schoolborden. Met ingang van september 2010 is de middenbouw en aanvangsgroepen en vervolgaanvangsgroepen gestart met digitale schoolborden.
In 2011 is de verwachting dat ook de kleutergroepen in het bezit zijn van een digitaal schoolbord of touch screen ter ondersteuning van het onderwijs.
Accentgroepen
De laatste jaren volgen steeds meer leerlingen met (kenmerken van) een autisme spectrum stoornis onderwijs op De Spreekhoorn.
Leerlingen met (kenmerken van) een autisme spectrum stoornis op De Spreekhoorn zijn kinderen waarbij de communicatieve problemen op de voorgrond staan.
Tot 1 augustus 2010 zitten deze kinderen in de gewone groepen van De Spreekhoorn. Binnen deze gewone groepen wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met de bijzondere hulp en aanpassingen die deze leerlingen nodig hebben. Soms blijkt echter dat een kind met een autisme spectrum stoornis méér nodig heeft om tot leren te komen dan in onze gewone groepen geboden kan worden.
Daarom start De Spreekhoorn in augustus 2010 met een groep op De Spreekhoorn in Breda waarin de leerlingen met een diagnose autisme spectrum stoornis of kenmerken hiervan bij elkaar geplaatst worden. Deze groepen noemen we de accentgroep. Niet alle kinderen met een autisme spectrum stoornis komen hiervoor in aanmerking. Binnen deze accentgroep wordt het onderwijs aangepast aan de specifieke onderwijsbeperkingen van deze doelgroep, zodat de leerlingen zo goed mogelijk tot leren kunnen komen.
Voordat een leerling in een accentgroep geplaatst wordt, wordt hij of zij besproken binnen de Commissie voor de Begeleiding en worden ouders geïnformeerd en betrokken bij de beslissing.
Het doel is deze leerlingen na verloop van tijd zo veel geholpen te hebben, dat zij weer aansluiting kunnen vinden in een gewone groep. De leerlingen verblijven dus in principe tijdelijk in een accentgroep. Hoe lang tijdelijk is, hangt af van de ontwikkeling die de leerling doormaakt in de accentgroep. Het streven is om vanaf het schooljaar 2011-2012 een accentgroep op De Spreekhoorn in Tilburg op te starten.
Logopedie
Omdat het communicatie -, taal – en spraakonderwijs de centrale plaats inneemt op De Spreekhoorn krijgt bijna elke leerling, afhankelijk van zijn hulpvraag, logopedische
begeleiding/behandeling. De logopedische behandeling kan individueel, in kleine
groepjes of klassikaal georganiseerd zijn. Binnen de overleggroep logopedie zijn er
verschillende specialisaties. Een aantal logopedisten is bevoegd om de Hanen oudercursus te verzorgen voor ouders.
In deze cursus leren ouders hoe ze de communicatie, de taal en de spraak van hun kinderen positief kunnen beïnvloeden en ontwikkelen. Een groot aantal logopedisten is bevoegd om (de principes van) sensorische integratie toe te passen binnen de behandeling/begeleiding van leerlingen. Hulpvragen omtrent onderzoek, begeleiding en behandeling van leerlingen met sensorische integratie problematiek en daaraan gerelateerde auditieve en/of communicatieve beperkingen worden binnen de SI-logopedie opgepakt.
Op De Spreekhoorn is een aantal leerlingen slechthorend. Een aantal logopedisten is specifiek verantwoordelijk voor de logopedische behandeling/begeleiding van slechthorende leerlingen.
De groep van ambulant dienstverleners
De ambulante dienstverlening is erop gericht om de reguliere leeromgeving, waarbinnen de leerling met een auditieve en of communicatieve beperking functioneert, te optimaliseren zodat de leerling binnen deze onderwijssetting kan functioneren.
De dienst kent drie vormen van ambulante begeleiding. Daarnaast bestaat er een productenbank. Tegen betaling kan men diensten/ producten inkopen. De diensten zijn enerzijds gericht op onderzoek: dyslexieonderzoek, logopedisch onderzoek, psycho-diagnostisch onderzoek, anderzijds gericht op ondersteuning. Hierbij kan gedacht worden aan procesbegeleiding, remedial teaching en teamvoorlichting.
De civiele dienst en de administratie
Deze groep wordt gevormd door de conciërges, technische vaklui en de interieurverzorgers. Deze groep is ontstaan vanuit het recht op en de behoefte aan een directe aanspreekmogelijkheid op het middenkaderniveau voor iedere medewerker op De Spreekhoorn. Voor de overleggroep Tilburg is de functie van huismeester gecreëerd.
De administratie bevindt zich op De Spreekhoorn in Breda. Er zijn zes administratieve
medewerkers op De Spreekhoorn. Zij zorgen voor de leerling-administratie, de financiële administratie, de personele administratie en bemannen de receptie.
